Leer voor jezelf opkomen en laat de ander in zijn waarde

By 10 september 2012Tips

Hoe kom je voor jezelf op en laat je de ander in zijn waarde?

Dit is een veel gestelde vraag van mijn coachcliënten. Ze willen graag leren om voor zichzelf op te komen. Een aantal redenen waarom ze dit willen leren, zijn: ze durven geen ‘nee’ te zeggen, hun mening niet te uitten tijdens teamvergaderingen, etc. Ze laten over hun grenzen heengaan (komen niet op voor hun eigen behoeftes en belangen) en realiseren zich dit vaak pas achteraf, waardoor ze met een vervelend gevoel blijven zitten. Ze hadden zich graag anders, namelijk assertiever willen gedragen in bepaalde situaties. Echter, wat is ‘assertief gedrag’ en hoe doe je dat dan?

Wikipedia formuleert het als volgt:
“Als je assertief adequaat reageert dan kom je op voor je eigen mening, rechten en standpunten zonder je gesprekspartners agressief te benaderen zodat zij in hun waarde blijven.”

Voorbeelden van assertief gedrag: voor jezelf spreken in plaats van zeggen wat de ander wil horen, emoties durven uiten, duidelijk formuleren van eigen wensen, etc.

Hoe doe je dat?
Laat ik eerst een aantal reactie mogelijkheden illustreren aan de hand van een voorbeeld:

Je zit achter je bureau en voert een telefoongesprek met één van je klanten. Je collega komt binnen en begint een gesprek, op een meer dan normaal spreekvolume, met een collega. Nu kun je op verschillende manieren reageren:

Subassertief:
je collega’s zo nu en dan een boze blik toewerpen, je vingers in het andere oor stoppen en verder niks zeggen.

Agressief:
je collega toebijten: ‘He, hou’es op met dat geschreeuw, je ziet toch dat ik  bezig ben!’

Assertief:
de aandacht van je collega’s trekken en zeggen (eventueel na het gesprek): ’Zeg, ik ben boos en geïrriteerd omdat jullie zo hard praten. Doordat jullie zo hard praten kan ik mijn klant niet verstaan. Ik zou het prettig vinden als jullie wat zachter zouden praten.’

Zoals je ziet, is een belangrijk kenmerk van de assertieve reactie de vierdelige ik-booschap:

Stap 1: Zeg wat het met je doet in termen van gevoel
Wanneer je zegt wat je voelt, komt dit vanuit jezelf: “Ik ben boos en geïrriteerd”. Niemand kan zeggen dat het niet zo is, want het is jouw gevoel.

Stap 2: Benoem het feitelijke gedrag van de ander waar je last van hebt
Dit is vaak lastig omdat we geneigd zijn een oordeel te vormen over de persoon, bijvoorbeeld: “hij/zij is oncollegiaal”. Bij deze stap gaat het erom dat je je beperkt tot het feitelijke gedrag waar je last van hebt: “hard praten”.

Stap 3: Benoem de gevolgen van dat gedrag
Door het gevolg te benoemen (“ik kan mijn klant niet verstaan”), geef je aan waarom je boos en geïrriteerd bent, hierdoor geef je de ander de kans om rekening met je te houden. Mits je aangeeft hoe je dit wenst.

Stap 4: Spreek een duidelijk verzoek uit naar de ander
In dit voorbeeld: “Ik zou het prettig vinden als jullie wat zachter zouden praten.” Geef de ander dan de kans om te reageren, wellicht heeft de ander een goede reden. Luister, vat samen en vraag door. Zo voelt de ander zich gehoord en heb je meer kans om samen tot een oplossing te komen.

Conclusie:
Het is dus belangrijk om stil te leren staan bij wat je zelf voelt (ik ben boos, etc.). Gevoelens zijn namelijk de controlelampjes van onze geest: ze vertellen ons waar we behoefte aan hebben (lees: wat je wilt). Dan kun je pas voor jezelf opkomen. Daarnaast zul je rekening moeten houden met de gevoelens en behoeften van de ander. Je wilt immers dat de ander je verzoek alleen inwilligt als hij dit zelf wil, omdat hij/zijn anders zijn eigen behoeften negeert. Mits je dit op een assertieve manier wilt doen natuurlijk!

Wellicht klinkt bovenstaand erg simpel, echter in de praktijk blijkt het vaak best lastig om je assertief te gedragen. Begin daarom met ik-boodschappen die niet zo veel lading hebben en bouw het rustig op. Succes!

Ik ben heel erg benieuwd naar welke tips nuttig voor je zijn. Wellicht wil je meer weten?
Ik lees graag je reactie.

Hoe word je gelukkig? Als mensgerichte begeleider leer en stimuleer ik mensen om het heft in eigen hand te nemen waardoor ze gelukkiger en succesvoller worden in hun leven en loopbaan. Hiervoor geef ik elke maand een tip.

Google

 

Share

Author Sylvia van Meel

More posts by Sylvia van Meel

Join the discussion 3 Comments

Leave a Reply

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

css.php